Bazar
Welaýaty saýlaň — aralygy görersiňiz.

Diri agram we et çykymy

10 bildiriş

Bölüm barada

Diri agram malyň soýulmanka terezide çekýän agramy. Ondan çykýan et ep-esli az bolýar: bir bölegi deri, kelle, aýak we içegelere gidýär. Bu paýy adatça göterim aralygy bilen aýdýarlar, ol semizlige we tohuma görä üýtgeýär. Semiz guýrukly goçda et çykymy şol boýdaky hor ýaş maldakydan ýokary bolýar. Şonuň üçin «bir kilogram diri agram» bilen «bir kilogram et» düýbünden başga zatlar, olary garyşdyrsaňyz, gymmat düşer. Her maly aýratyn hasaplaň: agramyny biliň, nirede çekiljegini ylalaşyň, diňe şondan soň näçe et çykjagyny hasaplaň.

Diri agram näme?

Bu diri malyň terezidäki agramy: derisi, kellesi, aýaklary we garnyndaky iými bilen bilelikde. Bildirişlerde şol agram ýazylýar, bazarda hem köplenç şoňa görä ylalaşýarlar. Gije-gündiziň dowamynda ol birneme üýtgeýär: ýaňy suw içip, doýan goç tereze çekende agyr çykýar, şol goçy irden aç çekseňiz, ýeňil çykýar. Şonuň üçin dogry çekmek gerek bolsa, mala iým bermezden öň çekýärler.

Bir goçdan näçe et çykýar?

Takyk sanyny dogrusy aýdyp bolmaýar, diňe takmynan aralygyny aýdýarlar: adaty malda diri agramyň kyrkdan elli göterimine çenli, gowy semredilen guýruklyda bolsa şondan köp. Galany her goçuň özüne bagly: ýaşyna, semizligine, tohumyna, hatda soňky hepdelerde nähili saklanandygyna. Satyjy bu aralykdan has ýokary et çykymyny wada berse, bu sanyň nireden alnandygyny soraň we ýagşysy çekip görmäge ylalaşyň.

Diri agramyň bir kilogramynyň bahasy nähili hasaplanýar?

Ylalaşylan puly malyň agramyna bölüň, diri kilogramynyň bahasy çykar. Goçy goç bilen dogry deňeşdirmegiň ýeke-täk ýoly şu, sebäbi agyr we ýeňil mal üçin tölenen şol bir pul aslynda başga-başga söwda. Etiň bahasyny çaklamak isleseňiz, ony ýene bir gezek et çykymynyň paýyna bölüň. Diňe ýadyňyzda saklaň: mal soýulýança bu paý takmynan bolup galýar.

Goçy nirede we nähili çekmeli?

Bazarlarda we fermalarda mal çekilýän ýer terezileri bolýar, käwagt maşyn terezisinde hem çekýärler. Kimiň terezisinde çekiljekdigini we puluny kimiň töleýändigini öňünden ylalaşyň. Iým-suw bermezden öň, öz gözüňiziň öňünde, ýagşysy yzly-yzyna iki gezek çekiň. Ölçeg lentasy we döş aýlawy boýunça formulalar diňe çak berýär, ýalňyşy uly bolýar, şeýle san bilen baha dawasy gutarmaýar.

Bildirişdäki agrama ynanmak bolýarmy?

Bildirişdäki agramy satyjy özi ýazýar: bazar mallary çekmeýär we bu sany barlamaýar. Ony diňe gözleg üçin çak hasaplaň: agram filtri bilen laýyk mallary saýlamak amatly, takyk agramy bolsa duşuşanyňyzda terezide görersiňiz. Mal alnanda tapawut çyksa, bu dymyp alyp gitmäge däl, jemi gaýtadan hasaplamaga sebäp. Agramy ýazyşmada öňünden soraň.

Diri agram bilen soýum agramynyň tapawudy näme?

Diri agram — bu terezide duran bütin mal. Soýum agramy, ony läş agramy hem diýýärler, derisi soýlup, kellesi, aýaklary we içegeleri aýrylandan soň galýan agramdyr. Ikinjiniň birinjä gatnaşygy et çykymydyr, ol göterimde aýdylýar. Bu ikisini bulaşdyrmak pula düşýär: satyjy diri agramy aýdýar, alyjy bolsa eti hasaplaýar, mal soýlanda bolsa öňüni alyp boljak dawa başlanýar.

Bazarda goçlary agram boýunça nädip gözlemeli?

Filtrlerde agram bar, ýanynda ýaş, boý, tohum we welaýat. Aralygyny giriziň, näçeden näçä çenli, bazar diňe laýyk mallary görkezer. Soňra diňe kilogramlara seretmäň: şol bir agramdaky ýaş goç bilen garry goçuň bahasy-da, iýşi-de başga bolýar. Semizligi gapdaldan we yzdan düşürilen suratlara seredip çaklamak gowy, şübheli ýerlerini ýazyşmada anyklaň.