Bazar
Облысты таңдаңыз — қашықтық көрінеді.

Қой көтерме сатылады, бірнеше бастан

10 хабарландыру

Бөлім туралы

Партия алу — той үшін бір қошқар алудан бөлек әңгіме. Мұнда бір бастың бағасы ғана емес, малдың біркелкілігі де маңызды: салмағы мен жасы жақын болсын, әйтпесе қабылдағанда дау басталады. Облыс пен тұқым сүзгілері арқылы іздеңіз — шаруашылық жақын болған сайын жол арзанырақ. Қатарынан бірнеше хабарландыру берген сатушыны байқаңыз: әдетте бұл малы көп шаруашылық. Қажетті мал базарда болмаса, «сатып аламын» өтінімін қалдырыңыз немесе бот арқылы малды таңдатыңыз, ал аукционда лотты тұтас алуға болады.

Көтерме неше бастан басталады?

Нақты шек жоқ: бір шаруашылық үшін партия — бес бас, екіншісі үшін — жүз бас. Базардағы хабарландырулар әдетте бір малға беріледі, сондықтан «көтерме» деген сөзге емес, сатушының өзіне қараңыз: ұқсас хабарландырулары қанша және мал басы туралы тура сұраққа не деп жауап беретінін байқаңыз. Бір сатуда неше бас бере алатынын бірден сұраңыз.

Малы көп сатушыны қайдан табамын?

Сүзгілерден бастаңыз: облыс, тұқым, салмақ, жас. Хабарландыруларды бір ауданнан таңдаңыз — партияны көршілерден жинау малды жарты елді кесіп тасығаннан оңай. Бір сатушының карточкаларын ашыңыз: қатарынан ұқсас мал тұрса, бұл бір рет сатып жатқан адам емес, шаруашылық. Екінші жол — аукцион: онда лот тұтас қойылады. Үшіншісі — «сатып аламын» өтінімі, оны сатушылар көреді.

Партияның бағасын қалай келісу керек?

«Бір қошқар қанша» деп емес, жол шығынымен қоса бүкіл партия қаншаға түсетінін есептеңіз. Сатушыдан топтың орташа салмағын және салмақтың ауытқуын сұраңыз: біркелкі малдан құралған партия аралас малдан қымбат тұрады, бұл дұрыс та. Барлық келіссөз «Сатушыға жазу» түймесі арқылы хат жазысып жүреді, базарда телефон нөмірі көрсетілмейді. Уағдаласқан нәрсені жазып қойған жөн, кейін есіңізге түсіріп әуре болмас үшін.

Партияны кім жеткізеді, шығынын кім көтереді?

Бұл келісімге байланысты. Кейде иесінің өзі апарады, кейде сатып алушы көлік жалдайды, кейде шығынды тең бөліседі. Платформада жеткізу бар — оны мал тиелгеннен кейін емес, мәміледен бұрын талқылаңыз. Жол шығынын алдын ала есептеңіз: облыс алыс болған сайын шығын көбейеді, оның үстіне малға жолда демалыс пен су керек. Мың шақырымдағы арзан партия көбіне көршінікінен қымбатқа түседі.

Партияны қабылдағанда нені тексеру керек?

Басын қайта санап, әр малды жеке қарап шығыңыз, отарға жай көз жүгіртумен шектелмеңіз. Жүрісіне, тынысына, көзіне, құйрық маңындағы жүнінің жағдайына қараңыз. Салмағы бойынша келіскен болсаңыз, қабылдағанда өлшеңіз. Хабарландырудағы «ветеринариялық паспорты бар» және «екпе егілген» белгілерін сатушының өзі қояды — орнында құжаттарын көрсетуін сұраңыз. Партиядағы бір ауру мал бүкіл отарға оңай қиындық әкеледі.

Тапсырыс бойынша партия жинауға бола ма?

Иә. Қажет тұқым не салмақ базарда болмаса, «сатып аламын» өтінімін қалдырыңыз — онда нені іздейтініңізді, неше бас керек екенін және қайда жеткізу керегін жазасыз. Бот арқылы малға тапсырыс беруге де болады: анықтамалықтан тұқымды таңдап, облыс пен мерзімді айтасыз, ал мал сұранысыңызға қарай таңдалады. Бұл бірден сатып алу емес, біркелкі топ жинауға уақыт керек.

Бордақылауға және союға қандай тұқымдар алынады?

Платформа анықтамалығында гиссар, еділбай, жайдара, арашан, қаракөл, романов, сараджин, дорпер және меринос бар. Гиссар мен еділбай сияқты құйрықты тұқымдарды көбіне ет пен май үшін алады, романов төлінің көптігімен, меринос жүнімен танымал. Қайсысы тиімді екені жем-шөп пен мерзімге байланысты: тез бордақылауға бір мал, ұзақ ұстауға басқа мал алынады.